धनगढी । सुदूरपश्चिम प्रदेशका पूर्वमुख्यमन्त्री दीर्घबहादुर सोडारी सवार रहेको मोटरसाइकललाई ट्राफिक प्रहरीले नियन्त्रणमा लिएपछि उत्पन्न घटनाले धनगढीमा चर्चा पाएको छ। ट्राफिक नियम उल्लङ्घन गर्दै तीन जना एउटै मोटरसाइकलमा यात्रा गरिरहेको अवस्थामा प्रहरीले रोकेपछि विवाद चर्किएको र चालकले ट्राफिक प्रहरीमाथि हेलमेट प्रहार गरेको आरोप लागेको छ।
प्रहरी स्रोतका अनुसार शुक्रबार साँझ धनगढी उपमहानगरपालिका–शिवनगर क्षेत्रमा नियमित ट्राफिक जाँचका क्रममा एउटा मोटरसाइकलमा तीन जना सवार रहेको देखिएपछि ट्राफिक टोलीले रोकेको थियो। मोटरसाइकलमा चालकसहित पूर्वमुख्यमन्त्री सोडारी र अर्का एक व्यक्ति सवार रहेको बताइएको छ।
नेपालको प्रचलित ट्राफिक नियमअनुसार मोटरसाइकलमा चालकसहित बढीमा दुई जना मात्रै सवार हुन पाउने व्यवस्था छ। यही नियम उल्लङ्घन भएको देखिएपछि ट्राफिक प्रहरीले कारबाही प्रक्रिया अघि बढाउन खोजेको थियो।
प्रत्यक्षदर्शी तथा प्रहरी स्रोतका अनुसार चेकजाँचका क्रममा ट्राफिक प्रहरी र मोटरसाइकल चालकबीच भनाभन भएको थियो। त्यसक्रममा चालक शिवराज विनाडी ले आफूले लगाएको हेलमेटले ट्राफिक प्रहरी जवानमाथि प्रहार गरेको आरोप छ। घटनापछि स्थिति केहीबेर तनावग्रस्त बनेको थियो।
प्रहरीले तत्काल चालक विनाडीलाई नियन्त्रणमा लिएर अनुसन्धान सुरु गरेको जनाएको छ। प्रहरीमाथि हातपात गरेको आरोपमा उनीविरुद्ध थप कानुनी प्रक्रिया अघि बढाइएको छ। नेपाल कानुनअनुसार ड्युटीमा रहेका सुरक्षाकर्मीमाथि आक्रमण वा अवरोध गर्ने कार्यलाई गम्भीर कसुरका रूपमा लिइन्छ।
घटनाको अर्को चर्चित पक्ष भने मोटरसाइकलमा रहेका अन्य दुई व्यक्तिको व्यवहार बनेको छ। चालकलाई प्रहरीले नियन्त्रणमा लिएपछि मोटरसाइकलमा रहेका अन्य दुई जना घटनास्थलबाट बाहिरिएको बताइएको छ। यस विषयमा विभिन्न कोणबाट चर्चा भइरहेका छन्।
घटनापछि सामाजिक सञ्जालमा समेत व्यापक प्रतिक्रिया देखिएको छ। धेरै प्रयोगकर्ताले नियम कानुन निर्माण गर्ने तथा कानुन कार्यान्वयनको पक्षमा सार्वजनिक अभिव्यक्ति दिने राजनीतिक नेतृत्व स्वयं ट्राफिक नियम उल्लङ्घन गरेको आरोप लाग्नु विडम्बनापूर्ण भएको टिप्पणी गरेका छन्। कतिपयले भने घटना सम्बन्धमा आधिकारिक छानबिन र तथ्य सार्वजनिक हुनुपर्ने माग गरेका छन्।
नेपालमा सडक दुर्घटना न्यूनीकरण तथा ट्राफिक व्यवस्थापनका लागि प्रहरीले नियमित रूपमा चेकजाँच अभियान सञ्चालन गर्दै आएको छ। पछिल्ला वर्षहरूमा हेलमेट प्रयोग, मादक पदार्थ सेवन गरेर सवारी चलाउने, सिटबेल्ट नलगाउने तथा मोटरसाइकलमा क्षमताभन्दा बढी व्यक्ति चढाउने कार्यविरुद्ध विशेष निगरानी हुँदै आएको छ।
ट्राफिक विज्ञहरूका अनुसार मोटरसाइकलमा तीन जना सवार हुँदा सन्तुलन गुम्ने, ब्रेकिङ दूरी प्रभावित हुने र दुर्घटनाको जोखिम बढ्ने भएकाले यस्तो कार्य कानुनले निषेध गरेको हो। विशेषगरी सहरी क्षेत्रमा बढ्दो सवारी चापका बीच नियमको पालना सबै नागरिकका लागि अनिवार्य मानिन्छ।
यस घटनाले फेरि एकपटक एउटा महत्वपूर्ण प्रश्न उठाएको छ— के कानुन सबैका लागि समान रूपमा लागू भइरहेको छ ? ट्राफिक नियम उल्लङ्घन गर्ने व्यक्ति सर्वसाधारण होस् वा प्रभावशाली राजनीतिक व्यक्तित्वसँग सम्बन्धित, कानुनको कार्यान्वयनमा कुनै विभेद हुनु नहुने आवाज बलियो बनेको छ।
प्रहरीले घटनाबारे अनुसन्धान जारी रहेको जनाएको छ। अनुसन्धानबाट प्राप्त तथ्यका आधारमा आवश्यक कानुनी प्रक्रिया अघि बढाइने र दोषी देखिए जो–कोहीमाथि पनि कारबाही गरिने सुरक्षा निकायको भनाइ छ।
शिवनगरको यो घटनाले ट्राफिक नियम पालना, सार्वजनिक पदमा रहेका वा रहिसकेका व्यक्तिहरूको जिम्मेवारी तथा कानुनको समान कार्यान्वयनबारे नयाँ बहस सुरु गराएको छ। नियमको सम्मान गर्ने संस्कार स्थापित गर्न कानुन सबैका लागि बराबरी हुनुपर्ने सन्देश भने यस घटनाले स्पष्ट रूपमा दिएको छ।
