क्राइमचेक प्रतिनिधि/
वीरगंज/स्थानीय प्रहरी प्रशासनले नगदेवालीका रुपमा खेती गर्दै आएका अवैध गाँजा खेतीमा पूर्ण प्रतिबन्ध लगाई कडा निगरानी गरेपछि पर्सा र बाराका किसानहरू केही वर्ष यता देखि उन्नत मौसमे खेती, सुर्ती जस्तो नगदेवालीलाई विकल्पका रुप्मा लिएका छन् ।
सूर्य टोबाको कम्पनीले लगाएको विभिन्न जातका सूर्ती उचित मूल्यमा खरिद गर्न शुरु गरेपछि हिंउँद महिनामा आफ्नो खेतमा सुर्ती खेती गरेर नगद कमाउन थालेका छन् । पर्सामा अझै वैज्ञानिक र व्यवसायिक खेती तर्फ किसानहरू आकर्षित हुन सकेका छैनन् ।
खाईजीवीका खेती (परम्परागत) खेती लाई नै किसानहरूले प्रमुख आधार बनाउँदै आएका छन् । पर्सामा सिंचाईको पर्याप्त व्यवस्था छैन । भूमिगत जलश्रोत कार्यालयको अनुदान र आफ्नो व्यक्तिगत खर्चमा बोरिङ गाड्न काम भने भएको छ ।
नगदेवाली, मौसमी तरकारी खेतीमा सिंचाईको प्रबन्ध गर्न किसानहरूले चासो लिएका छन् । नारायणी नहरको पानीबाट किसानहरूले खासै उपलब्धी हासिल गर्न सकेका छैनन् । मनसुन वर्षा नै किसानहरूको प्रमुख आधार हो । मनसुन वर्षा ठिक समयमा नहुँदा मकै, धान र गहुँ बाली विग्रिने गरेको छ ।
बारा–पर्साको खेतीपातीमा रोगको व्यापक प्रकोप छ । विषादी प्रयोग नगरी खेतीपाती जोगाउन र फलाउन नसक्ने अवस्था छ ।
जलवायु परिवर्तनको प्रभावमा बारा र पर्साका किसानहरू परिसकेका छन् । माटो, हावा, पानी सबै प्रदूषित भइसकेका छन् । उन्नत जातको बिउ, विषादी र रासायनिक मलको कारण किनाले लागनीको प्रतिफल पाइरहेका छैनन् ।
(२०७५ जेठ २४ गते क्राइमचेक साप्ताहिकमा प्रकाशित)
